walking meditation

De wereld redden vanuit boosheid of compassie?

“Be the change you wish to see in the world.” Zei Gandhi eens. Wat betekent dat?

Tien jaar geleden vond ik overal wat van en was ik boos, verdrietig en verzoop ik in onmacht. Boos op de mensen die de wereld naar de tering hielpen. Op de mensheid die ervoor gezorgd heeft dat de aarde in de ecologische crisis zit waarin die nu zit. Boos op mensen die andere mensen uitbuiten. Verdrietig voor mensen die het minder hebben dan ik. Verdrietig dat het zo oneerlijk verdeeld is in de wereld. Eigenlijk verdrietig voor alles en iedereen die lijdt, maar vooral heel veel onmacht voelen dat ik dat niet weg kan nemen.

Duurzame stroompjes

Daar heb ik heel lang depressief over zitten te doen. Over hoe dramatisch slecht de wereld was (inclusief ikzelf) en dat ik dat niet met mijn toverstafje *poef* kon fixen. Tot ik bedacht dat ik daar actief een bijdrage aan wilde leveren door me in te zetten voor ‘goede’ projecten. Ik was er zelf in mijn eigen leven al veel mee bezig, maar toen ik me bij StoereVrouwen aansloot in 2011, de ECO popupstore oprichtte met andere ondernemers en zo in het duurzaamheidswereldje terecht kwam, kreeg ik echt het gevoel dat ik bezig was iets te doen aan al deze overweldigende problematiek. Dat voelde goed, heel logisch om te doen ook, het paste bij me. Boosheid, verdriet en onmacht maakten plaats voor positiviteit, hoop en voldoening. Ondanks dat ik nog steeds de wereld niet gefixt had, stroomde het, hoe weinig misschien ook, in de goede richting. En ik dacht dat als er nog meer mensen waren die ook een klein stroompje maakten, we samen misschien wel een zee in gang konden zetten. En, ook niet onbelangrijk, ik was niet meer zo vaak depressief over het leed van de wereld. Eigenbelang? Uiteraard. Erg? Nee.

Wake Up tranen

In 2012 ging ik voor het eerst op retraite met Wake Up, een club jonge mensen geinspireerd door het zen-boeddhisme. Ik was blown away. Man wat kwam er een hoop modder los in mij. Vijf dagen non stop huilen omdat er van alles aangeraakt werd in me. Dingen die ik heel diep had weg gestopt, maar nu in volle glorie voor mijn neus stonden te dansen. Drie jaar therapie in vijf dagen, noemde ik deze ervaring ook wel. Terwijl ik dacht even lekker ontspannen zen te worden daar. Inmiddels is dat wel zo op retraite, meestal dan. Huilen kan ook heel erg opluchten. Ach, elke keer is anders en voor iedereen is het anders. Maar goed, dat was het moment dat ik begon met mediteren, stil te staan en meer naar mijn binnenwereld te kijken i.p.v. naar alles wat er mis was met de buitenwereld. Nog belangrijker, ik begon te delen wat er in mijn hart speelde, niet in mijn hoofd. Ik hoorde de kwetsbare verhalen van anderen aan, mensen die hun hart openden. Zo kwam het dat ik dat in die setting ook stukje bij beetje kon doen. De stroom aan tranen in deze veilige warme omgeving was niet te stoppen. Het stroomde niet naar de zee, maar naar binnen. Soms overstroomde ik. Dat was het begin van mijn reis naar uitvogelen wat de begrippen zelfliefde, zelfkennis en zelfacceptatie betekenen. Maar ook kwetsbaarheid durven tonen en diepe verbondenheid met anderen ervaren die op een zelfde soort reis waren. Nieuwe vriendschappen werden geboren, maar vooral die met mezelf.

Meditatie en yoga (ook daarin reis ik wat af) begonnen een steeds grotere rol in mijn leven te spelen. En door bewuster naar binnen te kijken en stil te staan, zijn zaken rondom duurzaamheid  (whatever dat begrip betekent trouwens) ook heel logisch voor mij en staan niet los van mindful leven.

Retraite hier, retraite daar

Tegenwoordig ben ik vaak te vinden op retraite en ook bij het organiseren ervan. Het is een belangrijk onderdeel in mijn leven geworden. Ik merk ook dat er een verschuiving plaats vindt in mij in waar ik me voor in wil zetten. Problemen van het leed in de wereld gaan me nog steeds heel erg aan het hart, maar ik merk dat ik nu mijn energie meer wil stoppen in een omgeving creëren die bijdraagt aan de reis naar binnen bij mensen. Ik denk dat vanuit daar, bewuster leven en bezig zijn met duurzaamheid en een eerlijke wereld een gevolg zijn, hand in hand gaan. Van bewuste binnenwereld naar bewuste buitenwereld.

Wat zeggen de goeroes?

Ik las een artikel in de Happinez dat aanstipt dat de grote spirituele goeroes als Boeddha en Jezus geen wereldverbeteraars waren en dat ook niet promootten. Dat ze geen ambitie hadden om de maatschappij te veranderen, maar focussen op de reis naar binnen, in jezelf. Zelfkennis en zelfacceptatie. Osho zei zelfs ‘Door idealen is de wereld in een gekkenhuis veranderd. Een ideaal betekent dat je nog niet bent zoals je zou moeten zijn en dat veroorzaakt spanning en schuldgevoelens. Laat alle idealen varen en leef in het hier en nu’. Ik begrijp dat hij doelt op negatieve energie die je (ik in dit geval) de wereld in helpt met boos zijn, verdriet en onmacht voelen rondom je idealen. Waarbij verdriet niet te verwarren is met compassie trouwens. Maar of ik het nou eens ben met dit statement, daar moet ik nog een nachtje over slapen. Een interessant oogpunt is het in ieder geval.

Vieze blikjes in het park

Lisette Thooft haalt het voorbeeld van een blikje aan. Stel, je ziet een blikje in het park liggen en er is geen prullenbak in de buurt. Dan kun je pissig worden dat die er ligt, er tegenaan schoppen zodat die in de bosjes verdwijnt en niemand hem meer ziet. Of je zou hem op kunnen pakken en meenemen, maar nog steeds de hele reis naar huis mopperen op degene die hem daar neer heeft gegooid. In beide situaties zend je negatieve energie uit.

Stel dat je het blikje ziet liggen en accepteert dat het daar ligt. Misschien voel je een steek in je hart dat het daar ligt tussen al die mooie bloempjes en grassprietjes, maar dat mag (compassie weet je nog). Misschien pak je het blikje op, misschien laat je het liggen. De energie die erbij vrijkomt is in ieder geval anders dan het vorige scenario, meer vanuit positieve of neutrale energie. Ik vond dit wel een eye-opener.

En nu?

Ik zeg niet dat ik nu een beetje passief wil lopen doen en op mijn kussen wil mediteren de hele dag om allemaal positieve vibes uit te zenden. Hopend dat de opwarming van de aarde stopt, de kindertjes in Afrika ineens geen honger meer hebben en de mensen uit Nepal zomaar een dak boven hun hoofd hebben.

Mijn grote held Thich Nhat Hanh stipt ook heel duidelijk aan dat we juist iets moeten doen voor de wereld nu, want we leven immers in een andere tijd dan Boeddha en Jezus. Toen was de nood nog niet zo hoog. Wat ik wel interessant vind is de emotie / intentie van waaruit je iets doet. Is het vanuit compassie of is het vanuit boosheid en onmacht? Om vanuit compassie en acceptatie naar anderen en de wereld te kunnen kijken en handelen zul je toch echt bij jezelf moeten beginnen. Jezelf met compassie te leren behandelen. Dat zeggen de goeroes in ieder geval. Daar ben ik druk mee bezig, al gaat dat met vallen en opstaan.

Ook het besef dat we allemaal met elkaar verbonden zijn is een belangrijk inzicht voor mij geweest om compassie te ontwikkelen voor de mensen die iets minder lief en bewust met de aarde om gaan dan ik wil. Het is niet wij tegen zij. Zij zijn ook wij, ook mens, maar zien dingen misschien anders dan ik. Of zien dingen misschien überhaupt niet, door hun achtergrond, opvoeding, vastzittende overtuigingen of trauma’s. Ik probeer het gesprek tegenwoordig in ieder geval aan te gaan vanuit liefde met de intentie een ander te begrijpen, niet te veranderen, te overtuigen of boos op te zijn. Misschien open ik daarmee de ruimte dat ze ook naar mij willen luisteren en mij willen begrijpen.

En ondertussen tijdens loopmeditatie in het park probeer ik de blikjes op te pakken die ik onderweg tegenkom…

Love,

Hanneke

Foto door Sefrijn

No Comments

Post a Comment